بیستوششمین کنگره بیماریهای عفونی و گرمسیری ایران از فردا آغاز میشود ابتدا درباره این کنگره و ویژگیهای آن توضیح بفرمایید.
در این کنگره علاوه بر مطالب جدید و بهروزی که ارائه میشوند، نمایندگاه بخش عفونی وزارت بهداشت نیز در آن حضور دارند و به این ترتیب دو بخش علمی و اجرایی در کنار هم سیاستگذاریهای ضروری برای پیشگیری و درمان بیماریهای عفونی را در ایران برای سال آینده انجام میدهند. از سوی تحقیقات همکاران جوان در سراسر کشور نیز در این کنگره ارائه میشود. در حقیقت این کنگره فرصت مغتنمی برای بررسی وضعیت فعلی کشور در حوزه بیماریهای عفونی و برنامهریزی برای آینده این حوزه است.
در حوزه بیماریهای عفونی هماکنون کشور با چه معضلاتی مواجه است؟
بزرگترین مشکل فعلی در این حوزه در ایران و سراسر جهان مساله مقاومت میکروبی است که مرگومیر زیادی را ایجاد کرده است. مبارزه سنگینی در این زمینه در جریان است و تمام کشورهای دنیا متعهد به مقابله با این بحران شدهاند. در ایران نیز مسوول کشوری نظارت بر عملکرد کشور در این حوزه دکتر ولایتی است که با توجه به جایگاه ایشان نشاندهنده اهمیت قائل شدن کشور به این موضوع است.
با این وجود به نظر میرسد ایران برای مقابله با این معضل برنامه شفاف و روشنی ندارد. شما قبول ندارید؟
چندی پیش کارشناسان سازمان بهداشت جهانی به ایران آمدند و ورکشاپی هم در این زمینه داشتیم و در آنجا راهحلها ارائه شد. از جمله اینکه باید جلوی مصرف بیرویه آنتیبیوتیکها گرفته شود. در زمینه پیشگیری از عفونتها همه گایدلاینهای لازم را در اختیار داریم. از نظر کنترل بیماریهای عفونی هم چند سالی است که فلو در دانشگاه تهران تربیت میکنیم. برنامهها آماده است و فقط باید اجرا شوند و البته به مقدار زیادی هم به همکاریهای بین بخشی نیاز داریم.
حتی به همکاری با وزارت جهاد کشاورزی که نقش کلیدی دارد.
دقیقا همینطور است. بخشی از این معضل مربوط به حوزه دام و طیور و بخش دیگری هم مربوط به مصرف بیرویه توسط خودمان است. هماکنون وضعیت بدی در این زمینه داریم و بیمارانی که دچار عفونتهای بیمارستانی میشوند بعضا برای آنها دارو نداریم.
آماری از مرگومیر بیماران ایرانی ناشی از مقاومت میکروبی وجود دارد؟
آمار دقیق و جامعی در این زمینه نداریم اما مطالعهای در ۶ بیمارستان کشور انجام شده است که نشان میدهد در مورد یک میکروب خاص که اهمیت زیادی هم دارد، بیشتر از ۸۵ تا ۹۰ درصد میکروبها به بالاترین آنتیبیوتیکهایی که داریم مقاوم شدهاند و فقط یک دارو برای آنها وجود دارد که به زودی به آن هم مقاوم میشوند و یا بعضا مقاوم شدهاند. همانطور که میدانید آنتیبیوتیکهای جدید هم به سادگی ساخته نمیشوند و شاید هر ۱۰ سال یکبار یک آنتیبیوتیک جدید روانه بازار میشود. در کنگره بحث زیادی روی این موضوعات خواهیم داشت.
وضعیت داروهای موجود در کشور در این زمینه چطور است؟
آنتیبیوتیکها یک سری وارداتی و یک سری تولید داخل هستند. اینکه داروی کسپوفانژین توسط جوانان در یک شرکت دانشبنیان داخلی ساخته شده که تکنولوژی پیچیدهای هم دارد، جدا باعث تقدیر است اما از کیفیت برخی داروهایی که تولید داخل هستند و مشخص نیست مواد اولیه آنها از چه منابعی تهیه شده راضی نیستیم. عارضه این داروها بیشتر از اثر آنهاست. مواد اولیه این داروها را از هند و چین و از بدترین نوع تهیه میکنند. در مجموع خیلی از کیفیت آنتیبیوتیکهایی که در کشور ساخته میشوند راضی نیستم. این خیلی خوب است که تمام داروها را در کشور تولید کنیم اما به شرطی که نظارتهای کیفی روی آنها باشد و مواد اولیه تولید دارو هم از منابع معتبر تهیه شوند.
در مورد داروی کسپوفانژین تولید شرکت نانوالوند چه نظری دارید؟
ما قبلا نوع خارجی این دارو که برند آمریکایی بود را مصرف میکردیم. در بیمارستان امام روی این دارو کار کردیم که اثربخشی آن هم خوب و عارضه نداشت و علت آن هم تولید این دارو با مواد اولیه مناسب است.
گفتوگو از محمدجواد بهآبادی