شاخص توسعه انسانی به کمک فهم بهتر بشر از کشورها آمده است.
در مدت زمان کوتاهی پیش از ترور در مبارزات انتخابات ریاست جمهوری، رابرت کندی از این گفت که جی دی پی یعنی شاخص مورد علاقه اقتصاددانان برای اندازه گیری توسعه و پیشرفت، گویای همه چیز است جز اینکه زندگی واقعا چقدر ارزشمند است.
در سال 1990، با فهم درست کاستی ها، برنامه توسعه سازمان ملل متحد شاخص توسعه انسانی را ایجاد کرد. شاخصی جدید که تلاش می کرد با در نظر گرفتن تمام تحولات ، کیفیت زندگی در کشورهای در حال توسعه تحلیل کند. این شاخص چهار معیار ساده را ترکیب کرده است: امید به زندگی در بدو تولد، سرانه درآمد ناخالص ملی، متوسط سال های تحصیل(متوسط طول دوره ای که صرف آموزش در افراد بزرگسال 25 سال به بالا می شود) و سال های مورد انتظار برای تحصیل کودکان در سن ورود به مدرسه.
در مرحله اول، هر متغیر از صفر تا یک نمره دهی می شود. در مرحله دوم، متوسط دو متغیر مربوط به آموزش بدست می آید و در نهایت شاخص در یک هندسه سه بعدی محاسبه می شود. این اطمینان وجود دارد که یک درصد کاهش در شاخص امید به زندگی به اندازه همین میزان نوسان در شاخص آموزش اثرگذار است. با مشارکت معیارهای مربوط به سلامت و تحصیل، شاخص توسعه انسانی به معیار جامع تری برای اندازه گیری کیفیت زندگی انسان در کشورهای مختلف تبدیل می شود.
اکونومیست اخیرا در نموداری تغییر این شاخص در کشورهای مختلف جهان را بررسی کرده است. براین اساس شاخص توسعه انسانی در کشورهای درحال توسعه از سال 1990 تا 2017 روند بهبود را طی کرده است و از 0.6 درصد به بیش از 0.7 درصد رسیده است.
